Kısa cevap: 3 aylık mevduatta en yüksek faizi bulmanın yolu tek bir bankaya bağlı kalmamak, "yeni müşteri" ve "yeni para" kampanyalarını takip etmek, vadeyi 32 gün–92 gün aralığında parçalayarak yenilemek ve her teklifi net getiri üzerinden karşılaştırmaktır. Ben yıllardır aynı rutini uyguluyorum: vade bitiminden üç gün önce en az beş bankanın dijital kanalını kontrol ediyorum, elimdeki en iyi oranı mevcut bankamın müşteri temsilcisine söyleyip pazarlık ediyorum, olmazsa parayı taşıyorum. Bu basit döngü, bana yıllık bazda çoğu zaman 3-6 puan arasında ek getiri kazandırdı.
Kısa vadeli mevduat faiz tercihimin arkasında tek bir neden var: esneklik. Faizlerin yön değiştirdiği dönemlerde parayı bir yıl boyunca sabitlemek, yükseliş varsa fırsat kaçırmak, düşüş varsa şanslı olmak demek. Ben genelde şu mantıkla hareket ediyorum:
Merkez Bankası'nın faiz kararlarının bankaların mevduat fiyatlamasına nasıl yansıdığını anlamak burada çok işe yarıyor; toplantı takvimini takip etmek, vade tarihimi bilinçli seçmemi sağlıyor. Kararın hemen öncesinde uzun vadeye girmemeye çalışıyorum.
Vitrindeki standart oranlar neredeyse hiçbir zaman en iyi oran değil. Yıllar içinde faizin saklandığı yerleri şöyle sıraladım:
İlk yıllarda sadece "yıllık faiz oranı" rakamına bakıyordum ve yanlış seçimler yaptım. Şimdi üç filtreden geçiriyorum:
Mevduat faiz gelirinde stopaj kesintisi var ve vade uzunluğuna göre oran farklılaşabiliyor. Bu yüzden iki teklifi kıyaslarken kesinti sonrası eline geçecek tutarı hesaplıyorum. Vergi kesintisinin nasıl işlediğini kavramak, kâğıt üzerinde yüksek görünen bir oranın aslında daha düşük net getiri sunduğunu görmemi sağladı.
Yıllık oran verilir ama kazanç gün sayısına göre işler. Kaba formül şu: Faiz = Anapara × Yıllık Oran × Gün / 365. 100.000 TL, %45 yıllık oran ve 92 gün için brüt kazanç yaklaşık 11.342 TL olur. Bunu tabloya döküp yanına stopaj sonrası tutarı yazıyorum; kararı rakam veriyor, reklam metni değil.
Nominal oran gurur verici olabilir ama enflasyonun altındaysa alım gücüm eriyor. Her vade yenilemesinde reel faizi kabaca hesaplıyorum. Enflasyon ile faiz arasındaki ilişkiyi göz ardı ettiğim dönemlerde "kazandım" sanıp aslında yerimde saydığımı sonradan gördüm.
| Vade | Avantajı | Dikkat edilecek |
|---|---|---|
| 32 gün | Kampanya oranlarına en hızlı erişim | Sık takip gerektirir, unutulursa düşük orana döner |
| 92 gün | Oran/esneklik dengesi en iyi | Faiz artışında ilk ayları kaçırma riski |
| 180-365 gün | Oranı uzun süre kilitler | Vadeden çıkışta faiz kaybı |
Tutarın bir kısmını kısa vadeli mevduat dışında tutmak da işime yaradı. Devlet iç borçlanma araçları ve garantili getirili ürünler, mevduat oranlarının gerilediği dönemlerde alternatif oldu; döviz hesaplarında ise faiz düşük olsa da kur farkı hesabı ayrı bir mantıkla yürüyor.
İlgili kaynaklar